محمد رضا واليزاده معجزى
361
تاريخ لرستان ( روزگار پهلوى ) ( فارسى )
( 17 ) - در زمان نگارش كتاب حاضر ، كتاب « خاطرات حاج عز الممالك اردلان » منتشر نشده بود . اكنون ، با چاپ كتاب ياد شده ، مىتوان به اين قسمت از خاطرات اردلان مراجعه نمود خصوصا اينكه در مواردى اين دو روايت با همديگر اختلاف جزيى دارند بنگريد به : اردلان ، امان اللّه : خاطرات حاج عز الممالك اردلان : زندگى در دوران شش پادشاه . به كوشش باقر عاقلى . نشر نامك ، تهران ، 1372 ؛ [ ويراستار ] . ( 18 ) - حاج على رزمآرا متولد سال 1280 خورشيدى از شاگردان مدرسه نظام مشير الدوله ( حسن پيرنيا ) بوده و دوره تحصيلات مدرسه مزبور را به پايان رسانيد و بعد با درجه ستوان دومى وارد ارتش شد و مدتى در آذربايجان با همين درجه مشغول خدمت بود و پس از بازگشت از آذربايجان به درجه سروانى نايل گرديد و پس از مدت كوتاهى به كشور فرانسه رفت و در مدرسه سنسير به تكميل تحصيلات خويش پرداخت و پس از فارغ التحصيل شدن از آنجا و مراجعت به ايران در هنگ كرمانشاه مشغول به خدمت گرديد و در سال 1311 خورشيدى به فرماندهى تيپ مستقل لرستان ارتقاء مقام يافت و تا سال 1314 شمسى شاغل سمت مزبور بود . پس از آن به تهران رفته و در دانشگاه جنگ به خدمت اشتغال ورزيد و در سال 1317 شمسى سرتيپ شد . پس از شهريور 1320 به فرماندهى لشكر يك تهران و به فرماندهى آمادگاه تسليحاتى ارتش تغيير شغل يافت و در سال 1323 به رياست كل ستاد ارتش منصوب شد . مدتى جزو افسران منتظر خدمت بود و سپس در سال 1326 خورشيدى دوباره رئيس كل ستاد ارتش شد و در اين مدت يعنى پس از شهريور 20 به درجات سرلشكرى و سپهبدى نيز نايل گرديد . از تأليفات او چند جلد كتاب جغرافيايى نظامى ايران است . در تيرماه 1329 كه عهدهدار رياست ستاد ارتش بود به سمت نخستوزيرى برگزيده شد . [ وى در شانزدهم اسفند سال 1329 توسط خليل طهماسبى از اعضاى فداييان اسلام ترور شد ] . ( 19 ) - امير احمدى نگارش جغرافياى نظامى لرستان را به خود منتسب ساخته است . امير احمدى ، خاطرات نخستين . . . ، ص 581 ؛ [ ويراستار ] . ( 20 ) - با توجه به سرنوشت ديگر خوانين لرستان كه قبلا اعدام شده بودند ، به نظر مىرسد كه « متشنج ساختن محيط دادگاه توسط خوانين » شايعهاى بوده كه توسط نظاميان عمال رضا خانى ساخته و در لرستان منتشر كرده بودند تا سرپوشى براى عهدشكنىشان باشد . در دفاعيات خوانين در دادگاه نظامى نيز نشانى از متشنجسازى محيط دادگاه به چشم